Thursday, September 10, 2015

Луксембург - Македонија пред празнично расположение

Ништо ново. Изгубивме.

Ако евентуално победиме првенствен натпревар со македонската фудбалска репрезентација тогаш веројатно ќе биде спортски шок, изненадување, сензација.

Претпоставувам ќе следат анализи во удобни фотелји во куќата на фудбалот или уште подобро, во некој од хотелите во Охрид за да видиме каде се грешките. Можеби увезениот селектор и овој пат ќе крене раце, а можеби и некој од фудбалерите ќе направи инцидент референцирајќи до нешто што не функционира во репрезентацијата и тоа ќе го направи со недоречености, затоа што ако каже некакви детали може да го „изеде мрак“, демократски мрак. Така недоречен во излагањето од кое може да се насети лутина, бес и незадоволство, ќе исчезне, односно ќе се врати во клубот некаде во странство каде што си го вади лебот со преќутна порака што со народна терминологија би звучела... „Ебете си мајката бе!“.

Еве јас, како чаршиски фудбалски експерт ќе направам анализа за основата на проблемот (Root Cause Analysis - RCA) за тоа зошто македонската фудбалска репрезентација изгуби од Луксембург, а и зошто губи и од Андора и од аматери што се натпреваруваат во првенствата на UEFA и FIFA.
Не би сакал да си правам ментална гимнастика со површината на проблемот зошто изгубивме од Црвените Лавови и да се истурам на Абдурахими поради двата промашени зицери. Веројатно до сега тоа го направија дел од верните навивачи на репрезентацијата на кое „истурање“ верувам не заборавиле да додадат и доза пцости и клетви поради неговата национална припадност. (да не си му во кожа на човекот по лошата реализација во натпреварот со Луксембург). На секој може да му се случи да промаши, да има лоша игра, да има лош ден, а за нашата репрезентација и нас, љубителите на спортот во кој наоѓаме дел од секојдневната забава покрај секојдневните говнарии што ги живееме, лошата игра и малерите се стандард и редовно сценарио. Успехот на репрезентациајта е само спортски шок што го има повремено и ништо повеќе.

И пред да почнам да пишувам за тоа што е моето мислење за основните причини поради кои сме после стотото место на ранг листата на FIFA, би сакал да напишам дека доколку не направиме подобрувања во некои од сегментите што ќе ги спомнам, мислам дека нема основано очекување за континуирана радост и задоволство што би ни го приредил националниот фудбалски тим. Фудбалот ќе ни приредува само шокови. (ова последново со Луксембург не беше шок, ова за жал е очекувана последица на тоа што веројатно се случува со години)



  • Непрофесионализам, простаклук, корупција, личните интереси пред заедничките
    Немаме почит меѓу себе. Си ги пикаме преку ред децата, внуците, пријателите на места што не ги заслужуваат. Едните заобиколуваат процес на филтрирање квалитет, а другите се „добри пријатели“ или гледаат профит преку мито и корупција. Се тоа за сметка на талентирани и мотивирани деца што сонуаат и вложуваат за да играат во национален тим.
    За да играш во националниот тим, доволно е на право место да дадеш пари (едноставно да си го купиш местото во репрезентацијата) за да си го збогатиш резимето. За ова зборуваат луѓе што многу подобро ги знаат приликите од мене во фудбалот. Тоа е јавна тајна, велат.

    Направена штета: Губење натпревари, лоши пласмани, лошо рангирање поради фудбалери со физикус што воопшто не одговара на барањата на фудбалот.
    Деморализирање на цели генерации навистина добри играчи кои ќе „кренат раце“ и ќе фатат некој трет пат, а оние што имаат можност ќе ја гледаат перспективата надвор од државата.
  • Правична застапеност
    И во правилниците на ФФМ стои дека мора да има 30% друга националност (веројатно се однесува само на Албанците) во рангирањата на годишно ниво. Ако вака идентификуваме квалитет во националниот и клубскиот фудбал тогаш актуелните слаби резултати се повеќе од логични.
    Пр. Се одбираат тројца најдобри фудбалети на годината, а еден од нив мора да биде од не македонска националност. Нека се прогласат сите тројца за најдобри и нека не бидат од македонска националност ако го заслужуваат тоа според модерните фудбалски метрики и норми. „Национална припадност“ некако не ми делува за критериум што може да помогне во контекст на идентификување и прогласување на квалитетот.

    Направена штета: Слаба игра, слаби пласмани затоа што репрезентацијата има послаби играчи и тоа поради тоа што некој припаѓа на ваква или таква национална припадност. Оние подобрите знаејќи ги приликите воопшто и немаат интерес за репрезентативниот состав, веројатно се деморализираат и се фрустрираат.
  • Спортска аналитика и спортска исхрана
    Фудбалот одамна не е само спорт. Се чини дека тој е многу повеќе бизнис отколку спорт. Оваа констатација се чини дека локалните досетливи типчиња со „Итар Пејо“ култура, што никогаш не сум ја сакал, погрешно ја разбрале па придонесуваат за уништување меѓудругото и на националниот фудбал преку лично профитирање за сметка на квалитетот и оние што може да го донесат во домашниот фудбал.
    Големите клубови и репрезентации се трудат да ги подобрат сите пропратни елементи за да имаат најдобри резултати, за да се натпреваруваат во најголемите натпреварувања каде се вртат и најголемите пари од кои фајде ќе видат сите, а најмногу македонскиот фудбал. Занимавајќи се со „Итар Пејо“ сценарија се нема многу снага и време да се мисли на работи како на пример на спортската аналитика.
    На кое ниво се третирани спортската аналитика и спортската исхрана и во репрезентацијата и во клубскиот фудбал? Дали и колку прави фудбалската федерација за систематско воспоставување на инфраструктура за спортска аналитика од која ќе има полза и клубскиот и националниот фудбал. Ова се перспективи кои во денешниот фубал и спорт воопшто се важни ако сакаш да бидеш меѓу најдобрите.
Верувам дека не е лесно, но ќе се најде ли во скоро време лидер што сериозно и искрено ќе се спротистави на овие лоши општествени навики и принципи на функционирање? Ако некој се доживува како таков го молам да делува скоро за да се порадуваме ние обичните смртници на фудбалски успеси од домашните тимови и репрезентативниот тим во скоро време? В-)

Tuesday, July 14, 2015

Со Перо Стефановски (Санаториум) за актуелната музичка состојба

Се потсетувам на „На работ на разумот“ и на првата половина на деведесеттите години од минатиот век. Во тој период јас со мојот средношколски другар Митре се идентификувавме преку панк музиката. Дел од пријателите го правеа истото но со звуците на метал групите. Да бидам искрен јас знаев не ретко да го пуштам албумот од Санаториум  и да го слушам со уживање. Се обидував на гитарата да „симнам“ и некоја од песните.

Добив желба да му поставам неколку прашања на Перо Стефановски - Шпирт, вокал и гитара во Санаториум. На мое големо задоволство Шпирт беше расположен да одговори на неколку прашања.

ВБУ: Во деведесетите на минатиот век кај оние што сакаа тврд гитарски звук актуелни беа „Санаториум“, „Сам во очај“, „Без разум и свест“, „Операција на мозокот“, „Сенка на смртта“ па „Удобенковчег“. 
Последнава година тоа е „Кажи не“, „Молк“ и „Молитва“. Дали и „Санаториум“ така жестоки и нескротливи кренаа раце и се препуштија на молењето? (форма на израз што ја опишува состојбата на немоќ, незнаење, откажување од обид за да се земат работите во свои раце?)

Перо Стефановски: Песните на Санаториум ја опишуваат и симболизираат реалноста, општествените појави, животот на обичниот човек, а поентите и пораките се глобални. Оставаме секој да ги разбере и почувствува песните и атмосферата на свој начин, во своја димензија, да се пронајде себе си. Така е и со „Молитва“. Обичниот човек секогаш е немоќен, инструмент на манипулација и интереси, секаде во светот. Чувството на немоќ кај многу луѓе е огромно. Политичките догми, контролата на човековиот ум и притисокот се големи. Луѓето живеат во страв. Тоа е исто како да сакате да скокате со падобран од многу голема височина. Кога ќе скокнете имате перцепција дека сте слободен како птица, летате, имате чувство на моќ, за подоцна да заклучите дека не ви се отвора падобранот, но веќе е доцна. Чувството е такво да само молитва ви остана. Тогаш навистина сте немоќни како единка нешто да направите. Состојба кога едноставно не можете да ги земете работите во свои раце. Има состојби кога некогаш можеби можете нешто да промените, но некогаш не.

ВБУ: Неодамна бев на концерт на САФ. Бројот на посетители беше како да има концерт некој меинстрим бенд со лесно певливи балалајки, а не хип хоп бенд со тешко сварлив бас и лирика. Прикаската за која САФ раскажува преку нивниот израз не е ни малку убава. САФ се легендарен домашен хип хоп бенд и се враќа во периодов веројатно затоа што чувствува потреба да им се придружи на сите оние од актуелната хип хоп сцена што раскажуваат за една вистина на денешницата што ја живеат. (Да Џака Накот, ЛД Пистолеро, Тонио Сан, Страјк со темна жичка во нивнот израз на чело со Страјк, но и оние од источната страна на Скопје што се чини научија во изразот да користат забава Тони Зен, Слаткаристика, ПукаКозметика)
„Санаториум“ е исто така легендарен бенд но стилски поразличен. Идентификувам заедничка потреба на ветераните да кажат нешто периодов, секој преку сопствената форма и начин на израз.
„Во тебе бес, во мене молк!“ Ова се впечатливи стихови од рефренот на последното сингл издание „Молк“. „Санаториум“минатото лето повикуваше на „молитва“, па потоа им кажа не на сите што треба, за неодамна да повика на прекин на молкот што веројатно трае предолго за многу општествени девијантни појави, деформации, аномалии и мизерни општествени вредности.
Каде се проблемите според тебе?

Перо Стефановски: Молк и бес се две различни чувства коишто некогаш се јавуваат заедно. Човекот чувствува бес, но молчи во немоќ да направи нешто. Но тогаш врие внатре во себе, а кога ќе пукне, кога ќе настане прекин на молкот може се да се случи, да настане експлозија. Проблемите се однесуваат на тоа што се загубени многу вредности или можеби одиме во некој правец којшто јас не го разбирам, не знам. Времето ќе покаже. Поделбите меѓу луѓето во општеството на наши и ваши, на подобни и неподобни, на патриоти и предавници, се доминантни. Политиката е примарен сегмент насекаде и длабоко навлезена во секоја пора. Луѓето се премногу оптоварени со политика. Истата е присутна насекаде. Се друго е во втор план. Години наназад воспоставена е некоја матрица од којашто според мене ќе треба многу време да излеземе. Од аспект на музиката, македонската сцена со чест на исклучоци речиси исчезна од медиумскиот простор, од интересот на медиумите. Сè се одвива на интернет. Политиката ги запоседна медиумите. Овде мора да се има предвид нивното влијание на луѓето и повеќедимензионалната функција којашто ја имаат.

ВБУ„Мрак“ ги издаде последните три песни на Санаториум на ЦД што се продава во локалните продавници за музика, но во исто време песните ги објавувате на вашиот веб сајт и се достапни во различен формат бесплатно. Јас сметам дека за музиката треба да се плати, па отидов да си го купам ЦД-то со последните три песни од „Санаториум“. На што е резултат тоа што ги објавувате песните слободни за преземање? Вашиот израз со гитарата во раце чини 0 денари ако некој сака да ви ги преслушува песните од дома, во кола или на работа? Сметате дека овој извор на заработка комплетно е исчезнат, па се трудите да заработите нешто од настапи/концерти?

Перо СтефановскиВоопшто целта не беше да заработиме од песните, ниту пак во денешни услови е возможно тоа. Едноставно тоа е подарок за фановите и оние коишто сакаат да ја слушаат музиката на Санаториум. Заради Интернетот, достапноста до песни, информации е голема. Сведоци сме дека сите секојдневно сме затрупани со секакви информации, па ниту можеме сè да видиме или пак да прочитаме. Музичката индустрија глобално гледано тоне надолу и се помалку е можно да се живее од музика секаде во светот со исклучок на бендовите коишто се во „big business“ елитата. Се јавува проблем на егзистенција на музичките артисти од продажба на албуми во целиот свет. Оттука илузија е песните да бидат достапни само преку ЦД или пак да се очекува нешто да се заработи од тоа. Единствено што може нешто да ги одржи бендовите во живот се концертите и продажбата на фан реквизити. Сеуште не е измислена опција „free download за маици, капчиња и сл. J. ЦД-то е исклучиво само за оние коишто сакаат во својата колекција, да го имаат како издание и ништо друго. Од тоа нема никаква заработка. Заработеното од концерти повторно го вложуваме во музиката, во опрема, студио. Ова го работиме затоа што го сакаме, заради нашите фанови, а денот кога имаме концерт е празник за сите нас.

ВБУПовеќето бендови од Македонија присутноста на веб ја решаваат преку едноставна страна на Facebook, bandcamp или некој трет сервис што овозможува објавување содржини за бендот. „Санаториум“ има сопствен домен и сопствен веб сајт што го ажурирате. Некој од бендовите велат, тоа ни е екстра трошок и бара дополнителен ангажман, многу повеќе отколку да сме на Facebook или некој друг сличен сервис.
Вие сте и на Facebook но имате и сопствен веб сајт. Каде ја гледате придобивката во тој контекст? Кој го одржува веб сајтот, Горан? (Горан Атанасов – тапанарот на „Санаториум“ – поради тоа што неговото формално образование е поврзано со информатичките технологии и сметачите)

 Перо СтефановскиВеб страната www.sanatorium.com.mk ја имаме одамна и како наша традиција ја задржавме и понатаму без оглед на трошокот за истата. Глупсон не е задолжен за веб страната иако е IT експерт. Истата ја ажурира Далибор Насевиќ којшто е наш пријател и фан на Санаториум уште многу одамна. Далибор има слобода во креацијата на веб страната и работи самостојно, а само кога самиот чувствува потреба за одредени аспекти се консултира со нас.

ВБУВо тебе бес, во мене молк! Во нас и бес и молк, ама кога ќе пукне, ќе се случи народ каков што веројатно никој не видел до сега. Ако нивото на толеранција е такво какво што е, огромно, очекувам нивото на реакција по поминување на тој праг на толеранција да биде исто толку жестока, каква што е и „Молк“.
Дали во некој од младите што го имаат истиот музички израз каков што го има Санаториум има ист толкав бес!? Кој од локалните бендови го изразува својот бес преку гитарите на начин на кој тебе ти се допаѓа?

Перо СтефановскиВо младите е енеригијата и прогресот. На нив останува светот. Ние биолошки можеби не сме веќе толку млади, но духовно сме сеуште млади и тоа е најважно,... Кога одиме на концерт, кога свириме, со истиот жар го работиме тоа како и пред многу години, како на почетоците. Од бендовите, на времето додека постоеа тоа беа Орион, сега се Смат, Верка, Hardfaced, Gears и многу други.

Информации за дел од дискографијата на Санаториум може да видите на ВБУ Музички Регистар.

Friday, March 27, 2015

Секс, дрога и мамата мамина на царот!


Вторник, 24.03.2015 Драмски Театар, ред трети, седиште број десет. Го сместив задникот на седиштето од Драмски во кое секогаш кога ќе седнам се чувствувам одлично без разлика што фотелјата во која сум навален не е толку удобна. Повеќе ми значи содржината пред очите, отколку удобното седло за задникот.

Чекав да почне „Секс, дрога и рокенрол“ во реализација на Ристо Алексовски (режија) и Сашко Тасевски (актер). Си велам, едно од подобрите сценарија за завршување на работен ден - имав среќа. Монодрама со Сашко, секогаш интересен во излагањата поради аполитичниот, експлицитен и сочен скопски израз како и поради храброста да коментира аномалии и дефекти на заедницата во која и јас живеам. Си велам, Сашко е среќен што го инспирираат ваквите состојби во општеството бидејќи не е премногу тешко да ги идентификуваш во секојдневието.

Умот ми шеташе лево-десно додека чекав да почне претставата, а тогаш го пуштија уснимениот вокал да не потсети дека треба да ги исклучиме омилените геџети за да не пиштат додека трае претставата. Јас моите „прозорци кон светот“ (Windows) ги заборавив во капутот што го оставив во гардеробата, па немаше потреба да интервенирам.

Претставата почна и заврши. Во основа ми се допадна. Си поминав одлични час и половина (вклучително и дремењето во фотелјата пред да почне претставата).
Актерот, според моето толкување, претстави неколку различни профили на луѓе што ги препознавам како вообичаени карактери во моето општестсво.
На почетокот на претставата Сашко глумеше просјак, поранешен затвореник што на крај од тој чин од претставата, просеше од публиката и бараше сожалување. Кога се симна од сцената меѓу луѓето и почна да им бара по некој денар, најпрвин оние во првите редови се насмевнуваа и се подместуваа во седиштата, веројатно чекајќи да заврши тој дел од сценариото, но кога Сашко повторно и повторно продолжуваше да им се обраќа на начин што повеќе не изгледаше воопшто на глума за овие да извадат некоја ситна пара од џебот, публиката почна да ги бара и отвара паричниците. Додека тој шеташе низ редовите седишта што му беа достапни и бараше сожалување и ситни пари од публиката, за миг како да препознав улога на актер од моето општество и симболика на состојбата во која оваа фела се наоѓа а која може да се поистовети со онаа на просјакот кога проси. (се разбира во поинаква позиција се оние што играат по тактиката)
Ми се допаднаа и останатите чинови од претставата и покрај тоа што препознавам несакани сцени од секојдневието во кои актерот потсети и на други вообичаени и мизерни карактери и препознатливи сценарија што ги има со почеста фреквенција од онаа што многумина што веќе побарале азил во друга држава можеле да ја издржат.
Oна што најмногу ми остави впечаток е финишот на претставата, поточно последниот лик. 
Во претставата Сашко глумеше просјак, сиромав, претставник од раководните структури во деловната заедница, некаква си рок ѕвезда (позната личност од естрадата), но последното претставување на актерот мислам дека беше негово лично претставување.

Последниот лик ми се чини дека беше тој самиот. Седнат на стол до еден голем Marlboro пепелник пред аудиториумот, народот, простата маса, курнаски скрстени нозе и запалена цигара за да даде на интензитет на курназлакот. Како не го носев апаратот со телеобјективот за да го усликам. Сашко седеше во стилот на: - СЕДИ СЕА ТУКА, ЈАС ДА ТИ КАЖАМ!
И мислам дека тука кажа тоа што всушност сам и сака да го каже, а и го кажува во друга форма одвреме навреме на различни медиуми. Ако тоа е дел од авторскиот текст за претставата, а не негова творевина, тогаш сигурен сум дека тој сто проценти се пронашол во овој дел од скриптата и ми се допадна и покрај тоа што беше критичен према публиката во која се најдов и јас, а која во таа ситуација беше претставник на народот/масата.
 
На целата екипа одговорна за реализација на оваа монодрама им посакувам многу успех.
Тебе Сашко ти посакувам многу успех во она што го работиш, без разлика дали додека скокаш по даските што живот значат или навечер кога штракаш по тастатурата на компјутерот додека ја пишуваш новата книга откако ќе ги заспиеш децата.

Ви препорачувам да ја погледнете претставата, можеби делови од нејзе ќе разбудат нешто во вас. Ако не повеќе, барем да ве охрабри да не преќутувате работи што не се за преќутување.